آموزش

وضعیت الگوی مصرف غذایی در کشور

وضعیت الگوی مصرف غذایی در کشور

نقش الگوی صحیح مصرف غذایی در حفظ سلامت انسان و پیشگیری از بیماریهای مزمن مانند بیماریهای قلبی - عروقی،دیابت، افزایش فشارخون، افزایش چربی خون و انواع سرطانها به اثبات رسیده است. اطلاعات موجود حاکی از آن است که به دلیل تغییرات الگوی مصرف غذا این بیماریها در کشورمان روند رو به گسترشی را طی می کند.

بررسی وضعیت موجود غذا و تغذیه در کشور حاکی از آن است که از یک طرف، سوء تغذیه پروتئین انرژی در کودکان زیر 5 سال و کمبود ریزمغذیها بویژه آهن، روی، کلسیم، ویتامین Aو Dسلامت جامعه را به مخاطره انداخته است و از سوی دیگر، بیماریهای مزمن و متابولیک از جمله چاقی، دیابت،بیماریهای قلبی - عروقی و انواع سرطانها روند روبه گسترش را طی می کند.

اطلاعات وشواهد موجود درکشور حاکی ازآن است که :

در حدود 40 درصد مردان و52 درصد زنان 64-15 ساله کشور دچار اضافه وزن وچاقی هستند.

چاقی بیماری کشنده‌ای نیست اما با بسیاری از بیماری‌های غیرواگیر چه مستقیم و چهغیرمستقیم ارتباط دارد.

احتمال ابتلا به بیماری دیابت، آرتروز، افزایش فشار خون، نارسایی قلبی، نقرس، دیسک کمر، نارسایی تنفسی، سکته قلبی، عفونت‌های ریوی، سنگ کیسه صفرا، واریس، نازایی، سرطان سینه، سرطان پروستات، بالا رفتن چربی خون، تصلب شرائین (سخت شدن جدار رگ‌ها) و کاهش متوسط سن و همچنین احساس محرومیتاجتماعی و حقارت در افراد چاق‌ بیشتر است.

 

درحدود 59% زنان و 36% مردان بزرگسال 65-45 سال کشور مبتلا به فشارخون بالا هستند.

فشارخون بالا در دراز مدت می تواند، ‌باعث آسیب به قسمت های مختلف بدن شود. در مغز این امر می تواند باعث خونریزی رگ های خونی و نهایتا" سکته مغزی شود و در کلیه ها می تواند با آسیب به عروق کلیوی موجب نقص کار کلیه ها شود. چاقی به عنوان یکی از عوامل مهم زمینه ساز برای ابتلا به فشار خون بالا می تواند در بروز این نارسایی ها نقش داشته باشد.

 

درحدود 40% زنان و 33% مردان بزرگسال 65-45 سال کشور قند خون بالا دارند.

 قندخون بالا زمینه را برای بروز بیماری دیابت فراهم می کند. دیابت یکی از مهمترین مشکلات بهداشتی جهان محسوب می‌شود که با افزایش قند خون مشخص می شود. در حال حاضر بیش از 250 میلیون انسان در جهان با دیابت زندگی می کنند. بیماری های قلبی و عروقی، بیماری کلیه، عارضه چشمی، آسیب دیدگی اعصاب، عفونت های مکرر، کاهش وزن از عوارض دیابت می باشد. افرادی که در بزرگسالی به دیابت نوع 2 مبتلا می شوند عمدتاً افراد چاق هستند. با پیشگیری از چاقی می توان به طرز قابل توجهی از تعداد بیمارانی که از  دیابت و عوارض آن رنج می برند، کاست.

 

کلسترول بالا در 30 درصد مردان و36 درصد زنان 64-25 سال کشور وجود دارد.

کلسترول بالا خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی را افزایش می دهد. افراد چاق معمولاً به دلیل شیوه زندگی که دارند از غذاهای پرچرب، سرخ کرده و فست فودها به مقدار زیادی استفاده می کنند و از طرفی فعالیت بدنی کمی دارند. مجموع این عوامل سبب می شود تا افراد چاق کلسترول بالاتر داشته و به دنبال آن خطر ابتلا به بیماری های قلبی- عروقی در آن ها افزایش یابد.

فقط 12 درصد مردان و14 درصد زنان 64-15 ساله درکشور روزانه 5 واحد میوه وسبزی مصرف می کنند.

میوه ها و سبزی ها جزو مهمی از یک رژیم غذایی سالم هستند که مصرف روزانه  و به مقدار کافی آنها می تواند نقش مهمی در پیشگیری و درمان بیماری های مزمنی چون دیابت نوع 2، بیماری های قلبی- عروقی، سکته مغزی، سرطان و چاقی داشته باشند. طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی، مصرف ناکافی میوه و سبزی ها علت ۳۱درصد از بیماری ایسکمیک قلب و ۱۱درصد از سکته مغزی، می باشد.

 بدون شک، الگوی فعلی غذای مردم یکی از علل عمده این بیماریها می باشد. نتایج بررسی های مصرف مواد غذایی حاکی از آن است که:

مصرف سرانه چربی بیشتر از مقدار توصیه شده است.در عین حال بخش عمده ای از روغن های خوراکی، روغن نباتی جامد است که بدلیل میزان بالای اسیدهای چرب اشباع شده، یکی از عوامل عمده زمینه ساز بیماریهای قلبی و عروقی است. روغن های بااسید چرب اشباع وترانس بالا خطر بیماری های قلبی وعروقی را افزایش می دهند.

مصرف نمک در ایران بیش از 2 برابر میزان مجاز است.حدود دو سوم نمک دریافتی مردم کشور ما در نتیجه مصرف غذاهای آماده و کنسروی و تنقلات شور مانند پفک، چیپس و ... می­باشد.کاهش مصرف نمک در حد 6-5 گرم در روز (حد مجاز مصرف)، خطر بیماریهای قلبی را 18 درصد و سکته مغزی را 24 درصد کاهش می دهد.

نوشابه های گازدار یکی از عوامل مصرف زیاد مواد قندی است. هر بطری معمولی 300 میلی لیتری نوشابه حدود 28 گرم قند دارد. مصرف بی رویه نوشابه ها یکی از عوامل عمده در بروز چاقی است و چاقی زمینه ساز دیابت، بیماریهای قلبی و عروقی و افزایش چربی خون، افزایش فشارخون و انواع سرطانها می باشد.

نوشابه های گازدار به دلیل املاح فسفات، مانع از جذب کلسیم وعده غذایی می شوند و بنابراین با مصرف مرتب این نوشابه ها و اختلال در جذب کلسیم رژیم غذایی، کمبود کلسیم و نهایتا“ پوکی استخوان بروز می کند.

عــادات و رفتارهای غذایی نامناسب مانند سرخ کردن غذاها، مصرف چربی اضافی (مثلا“ بصورت کره) هـمراه با غذا، استفاده از نمک اضافی در موقع صرف غذا، افراط در مصرف سس های چرب و شیرینی های خامه ایی، مصرف چای بلافاصله پس از غذا، مصرف جوش شیرین در پخت نان و .، چاقی، افزایش چربی خون، افزایش فشارخون، کمبود ریزمغذیها را بدنبال دارد.

مصرف سرانه شیر و لبنیات در کشور ما در مقایسه با مقادیر توصیه شده کمتر است. مصرف کم شیر و لبنیات که مهمترین منبع تامین کلسیم می باشد، کمبود دریافت کلسیم را تشدید می کند و زمینه برای پوکی استخوان فراهم می شود.

 شیر و لبنیات بهترین منبع تامین کلسیم هستند و مصرف روزانه آن ضروری است، متاسفانه بررسی های مصرف مواد غذایی نشان می دهد که مصرف شیر و لبنیات در کشور کمتر از مقادیر توصیه شده است. عادات و رفتارهای غذایی غلط مثل سرخ کردن غذاها، مصرف چربی اضافی (مثلا“ استفاده از کره در کنار غذاها) مصرف نمک اضافی در موقع صرف غذا، استفاده از سس های چرب، همراه با سالاد ، افراط در مصرف شیرینی بخصوص شیرینی های خامه ای در کنار کم تحرکی و نداشتن فعالیت بدنی کافی از جمله عواملی دیگری هستند که سلامت مردم را به خطر انداخته اند.

به منظور اصلاح الگوی مصرف غذایی  پیروی از یک برنامه غذایی مناسب ضروری است. دفتر بهبود تغذیه جامعه  به کمک اساتید ومتخصصین تغذیه کشوراقدام به تهیه راهنمای غذایی ایران  کرده است.

براساس راهنمای غذایی ایران ، مصرف  روزانه مواد غذایی در 5 گروه اصلی شامل گروه نان وغلات ، گروه شیر ومواد لبنی ( ماست ، پنیر ویا کشک ) ، گروه میوه ها ، گروه سبزی ها وگروه گوشت وجایگزین های آن یعنی حبوبات وتخم مرغ به مقدار توصیه شده برای حفظ سلامت بدن وپیشگیری از انواع بیماریها ضروری است.

مصرف قند ، نمک ، چربی دربرنامه غذایی روزانه باید کاهش پیدا کند وبرای اینکار لازم است صنایع غذایی در تولید محصولات خود تا حد ممکن میزان نمک ، قند و روغن را کاهش دهند و محصولات غذایی حامی سلامت را به بازار عرضه نمایند.

 

دکترزهرا عبداللهی- متخصص تغذیه ومدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه معاونت سلامت

منبع :

http://nut.behdasht.gov.ir

 

ساعت : 10:40 -  روز  : چهار شنبه  - 12 /  9 / 1393 /  شماره خبر : 31 / تعداد نمايش :1605

درج نظر بینندگان نظرات کاربران فایل مرتبط
  درج نظر بينندگان خبر :

نام:   
ایمیل:  
نظر:    

  نظرات كاربران:


 

مسابقه عکس قلب سالم



مسابقه اینترنتی قلب سالم


آموزش تصویری احیای قلب

با نحوه و چگونگی احیای قلبی آشنا شوید

 

آموزش پیشگیری سلامت قلب

درباره سلامت قلب بیشتر بیاموزیم

اندازهگیری استرس

آیا می توان استرس را اندازه گیری کرد !

 

  

بهینه سازی وب سایت - طراحی پرتال ورود